Na światowym rynku ropy rosną różnice cenowe pomiędzy surowcem, który można swobodnie dostarczyć do odbiorców, a baryłkami znajdującymi się za najbardziej zagrożonymi szlakami transportowymi. Zakłócenia w rejonie cieśniny Ormuz sprawiają, że o wartości ropy coraz częściej decyduje nie tylko jej gatunek, ale także miejsce wydobycia i możliwość bezpiecznego transportu.
Globalny rynek ropy przez lata opierał się na kilku podstawowych benchmarkach, takich jak Brent, WTI czy Dubai. Obecna sytuacja pokazuje jednak, że sama cena referencyjna coraz słabiej opisuje warunki panujące na fizycznym rynku surowca.
Jak wskazuje Reuters w analizie opublikowanej 14 września, między poszczególnymi gatunkami ropy powstają bardzo duże różnice cenowe. Surowiec znajdujący się w regionach uzależnionych od niebezpiecznych lub ograniczonych szlaków eksportowych jest wyceniany znacznie niżej niż ropa dostępna w miejscach, z których można ją stosunkowo swobodnie dostarczyć do rafinerii.
Ormuz coraz mocniej wpływa na ceny ropy
Najbardziej widocznym przykładem jest Zatoka Perska.
Według danych Argus przytoczonych przez Reuters iracka ropa Basrah Medium z dostawą w październiku była oferowana z dyskontem wynoszącym 43,06 dolara za baryłkę względem Murban – regionalnego benchmarku produkowanego w Zjednoczonych Emiratach Arabskich.
Powód jest przede wszystkim logistyczny. Iracka ropa musi zostać wywieziona przez cieśninę Ormuz. Tymczasem Murban może trafić rurociągiem do portu Fujairah, znajdującego się już poza cieśniną.
Podobna sytuacja dotyczy katarskiej ropy Al-Shaheen, która – według danych cytowanych przez Reuters – była oferowana z dyskontem około 24,92 dolara za baryłkę względem Murban.
Rynek zaczyna więc wyceniać nie tylko samą jakość surowca, ale także ryzyko związane z jego faktycznym dostarczeniem do odbiorcy.
STACJE PALIW. SPRZEDAŻ DETALICZNA – RAPORT 2026 – już dostępny!
Ropa z bezpieczniejszych kierunków zyskuje premię
Odwrotna sytuacja występuje w przypadku gatunków dostępnych poza najbardziej zagrożonymi regionami.
Reuters wskazuje m.in. na australijską ropę Pyrenees, której cena 11 września wynosiła według Argus 138,04 dolara za baryłkę, czyli o ponad 33 dolary więcej niż tego dnia wynosiło zamknięcie kontraktu terminowego na Brent.
Jeszcze pod koniec lutego Pyrenees była wyceniana nieznacznie poniżej Brent.
To dobrze pokazuje, jak mocno wzrosła obecnie premia za bezpieczeństwo dostaw.
Transport i dostępność surowca stają się kluczowe
Do różnic cenowych dochodzą coraz wyższe koszty frachtu i ubezpieczenia.
S&P Global Commodity Insights informował, że stawki transportowe dla tankowców VLCC na trasach z Zatoki Perskiej na Daleki Wschód wzrosły do rekordowych poziomów. Jednocześnie rafinerie coraz intensywniej poszukują alternatywnych gatunków ropy poza Bliskim Wschodem.
Problemem pozostaje jednak również jakość surowca. Nie każda rafineria może łatwo zastąpić średnią lub ciężką ropę z Bliskiego Wschodu lekkim surowcem dostępnym w innych częściach świata.
Dlatego rośnie zainteresowanie m.in. dostawami z Norwegii, Afryki czy obu Ameryk.
Brent nie pokazuje już całego obrazu rynku
Obecna sytuacja prowadzi do coraz większego podziału światowego rynku ropy na regiony.
Zakłócenia transportowe, ograniczona dostępność tankowców, wysokie koszty frachtu i różnice jakościowe powodują, że baryłka dostępna w jednym miejscu nie jest już prostym zamiennikiem surowca znajdującego się w innym regionie świata.
Dla rynku paliw oznacza to, że obserwacja samego Brent przestaje wystarczać.
Rzeczywisty koszt ropy dla rafinerii coraz częściej zależy od tego, jaki gatunek surowca jest dostępny, gdzie się znajduje i czy można go bezpiecznie oraz ekonomicznie dostarczyć.
To z kolei może zwiększać różnice kosztów produkcji paliw pomiędzy poszczególnymi regionami świata i wzmacniać znaczenie logistyki w kształtowaniu cen benzyny i oleju napędowego.
źródło: Reuters
Weź udział w naszym wydarzeniu – XXIV FOOD BUSINESS FORUM® 2026
© BROG B2B Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k.
Dalsze rozpowszechnianie powyższego materiału jest zabronione.