Na skutek tego pogarsza się sytuacja przedsiębiorców, działających zgodnie z prawem, a budżet państwa ponosi miliardowe straty. Nieuczciwi przedsiębiorcy często oferują swoje paliwo po bardzo atrakcyjnej cenie uznanym odbiorcom, w tym dużym przedsiębiorstwom, a nawet jednostkom budżetowym i podległym im przedsiębiorstwom komunalnym. W tej sytuacji firmy działające zgodnie z prawem, wywiązujące się z zobowiązań podatkowych wobec państwa, mają nikłe szanse wygrania w przetargach, w których głównym kryterium jest najniższa cena.
Ograniczeniu skali oszustw mają służyć zmiany, przyjęte w ustawie z dnia 26 lipca 2013 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw. Kluczowym mechanizmem, wprowadzonym przez tę ustawę, jest solidarna odpowiedzialność nabywców niektórych tzw. wrażliwych towarów – w tym paliw – za nadużycia podatkowe, w szczególności wyłudzenia VAT. Instytucja ta przewiduje odpowiedzialność nabywcy za niewpłacony przez dostawcę podatek. Od odpowiedzialności zwolnieni są oczywiście m.in. indywidualni klienci, dokonujący zakupu na stacjach paliw.
Celem wprowadzenia wspomnianych zapisów jest wymuszenie większej ostrożności w doborze kontrahentów, co powinno skutkować ograniczeniem procederu wyłudzenia VAT w obrocie gospodarczym.
Jedną z przesłanek, wyłączających solidarną odpowiedzialność nabywcy, jest zakup paliwa od dostawcy, umieszczonego w prowadzonym przez Ministra Finansów wykazie podmiotów, które złożyły kaucję gwarancyjną na poczet przyszłych należności podatkowych.
W związku z tym POPiHN zaapelowała do samorządów oraz organizacji branżowych o zwrócenie uwagi na zagrożenia, jakie wiążą się z zakupem paliwa przez podległe im jednostki organizacyjne oraz przedsiębiorstwa od dostawców, którzy nie są umieszczeni w prowadzonym przez Ministra Finansów rejestrze, a także o zwiększenie kontroli nad zamówieniami dotyczącymi paliw.
W szczególności sugerujemy, by podczas ogłaszanych przetargów, w „Specyfikacji istotnych warunków zamówienia” umieszczony był zapis zobowiązujący oferenta do złożenia kaucji oraz uzyskania wpisu w stosownym rejestrze Ministra Finansów.
Świadomy wybór dostawców paliw spośród grona przedsiębiorców, uiszczających wszystkie zobowiązania wobec państwa, jest działaniem dla dobra ogółu społeczeństwa, w tym milionów obywateli, korzystających ze świadczeń publicznych.
Z drugiej strony należy pamiętać, że członkowie zarządów przedsiębiorstw, którzy dopuszczą do powstania zaległości podatkowych, mogą odpowiadać za to również własnym majątkiem.